Franeker

Koehool - Een van de laatste bunkers in Friesland uit de Tweede Wereldoorlog gaat tegen de vlakte. Eigenaar Wetterskip Fryslân is bang dat het dak van de bunker aan de Sédyk ten oosten van Koehool doorzakt. 

Hieronder de exacte locatie via Google Earth.

De regen klettert op het betonnen dak ter hoogte van de Sédyk nummer vijf, oostelijk van Koehool. Voor de deur en ramen is onlangs spaanplaat gespijkerd. Het stenen gebouwtje is tegen de slaperdijk aangemetseld. Er overheen loopt een asfaltweg. Daarachter ligt de echte Deltadijk.

Aan een bunker doet het bakstenen geheel niet gelijk denken. Toch schuilden hier in de Tweede Wereldoorlog Duitse manschappen. Een betonnen plaat op de dijk herinnert aan het afweergeschut dat de Duitsers gebruikten wanneer de Engelse bommenwerpers naar Noord-Duitsland overvlogen, weet Ton Henni van het Kazemattenmuseum in Kornwerderzand.

 

De Koehoolse bunker maakte deel uit van de Duitse luchtverdediging. De manschappen kregen een seintje van radarpost Tiger op Terschelling wanneer ze in actie moesten komen. In Oudemirdum en in Delfzijl zijn er nog bunkers te vinden van dezelfde makelij.

Na de oorlog viel het huisje recht boven Tzummarum in handen van het waterschap, en werd het als opslagplaats voor scheppen en ander materiaal gebruikt, zegt dijkgraaf Herre Kingma van Wetterskip Fryslân. Nu wil hij er vanaf. ”It is noait ûnderhâlden en it wurdt gau minder. It moat net sa wêze dat in auto troch it dak hinne sakket.”

De bunker in de hoek van de Sédyk en Griene Dyk is een van de laatste in het Friese kustgebied. In het Noarderleech staat nog een exemplaar dat inmiddels als uitkijkpost dient voor natuurliefhebbers. Kingma: ”Op’e Westhoek hat der ek ien west. Dy is ferwidere doe’t de dyk ophege waard.”

Op bovenstaande kaart de bunker op het Noorderleech via Google Earth

Henni zou het jammer vinden als de bunker gesloopt wordt. ”Bewaren dat spul. Het is een van de laaste overblijfselen uit die tijd. Je zou er zo een informatiecentrum van kunnen maken, of zelfs een trekkershut of schuilplek voor wandelaars. Het is daar tenslotte schitterend. En het staat toch niet in de weg?”

De vrijwilliger van het Kazemattenmuseum geeft wel toe dat er van grote monumentale waarde geen sprake is. ”Het is geen buitengewoon architectonisch hoogstandje. Het is van een heel typerend Duitse praktische architectuur.”

Bron: Leeuwarder Courant Auteur: Marscha van der Vlies
Fotografie: Henk Brinkman / Press4all